Eylül 19, 2018 tennurkatgi

Karamsarlıkla Başa Çıkma: Kötü olaylara önceden hazırlanmak işe yarar mı?

Yaşadığımız olayların içerisinde barındırdıkları olumsuzluklara aşırı duyarlılaşmak ya da kötü şeylerin başa geleceğini düşünmek karamsar düşünce biçimidir.

Karamsar düşünmeye yatkınlığı (şeması) olan kişiler genellikle kötü olaylara önceden hazırlanırlar ki kötü olay başlarına geldiğinde daha az olumsuz etkilensinler.

Öncelikle iyi haberle başlayalım: Olayların sonuçları en iyimser tablodan en kötümser tabloya uzanan bir yelpazede gerçekleşebilir. En iyi ve en kötü sonuçların gerçekleşme olasılığı var olduğu gibi, çoğu zaman ortalama bir sonuç gerçekleşir. En kötüsünün olacağını düşündüğünüz olayların çoğunda en kötü senaryo gerçekleşmez.

Üniversite sınavı zamanına geri dönelim. Sınav çıkışında istediği üniversitede, arzu ettiği bölümü okuyamayacağından endişelenenleriniz oldu mu? Sonuç olarak istediğiniz okulu ve bölümü kazanmış olabilirsiniz. Alternatif olarak,  istediğiniz bölüme girmiş ya da istediğiniz okulda başka bir bölüm okumuş olabilirsiniz. En son ihtimal olarak da hem istediğiniz okula hem de bölüme girememiş, tercihlerinizi değiştirmiş olabilirsiniz. Belki de geriye baktığınızda tercihlerinizi değiştirmek zorunda kalmış olmaktan memnunsunuz. Hatta belki de sınava bir sene daha çalışma kararı aldınız ve istediğiniz sonucu aldınız. Peki, şimdi geriye baktığınızda sınav çıkışı yaşadığınız endişe size nasıl görünüyor?

Son zamanlarda karamsarlaşmanıza ve endişeye kapılmanıza neden olan olaylar yaşadınız mı? Muhtemelen en kötüsü gerçekleşmeyecek.

Kötü haberle devam edelim: En kötüsüne hazırlandığınız zamanlarda sanki en kötü senaryo gerçekleşmiş gibi üzüldünüz. Zihniniz ve bedeniniz yoruldu.

Diyelim ki kötü bir olay başımıza geldi: Hazırlık işe yarar mı?

Kendimizi en kötüye hazırladığımız zamanlarda oldukça olumsuz duyguları, yoğun biçimde yaşarız: Aşırı üzüntü, panik, öfke gibi.

Kötü olay gerçekleştiğinde de bu duyguları yaşamaya devam ederiz. Ancak ne yazık ki hazırlıklı olmak bu duygulara bağışıklık kazanmamıza değil, duyguların devamlılığının artmasına neden olur. Yani duygusal olarak daha çok yoruluruz.

En kötü senaryoyu düşünmeyi nasıl engelleyebiliriz?

1) Tüm ihtimalleri bir olumlu, bir olumsuz ve bir ortalama sonuç olacak şekilde sıralayın: En kötü ihtimal kadar en iyi ihtimalin de gerçekleşme olasılığı var ve hatta büyük ihtimalle ortalama bir sonuç gerçekleşecek.

2) Ana odaklanın: Unutmayın ki en kötü senaryo başınıza gelmedi. Anda kalabilirseniz kötü sonucu görmemiş olursunuz.

3) Başınıza gelecek kötü olaylarla başa çıkabileceğinize inanın: Yaşayacağınız kötü olaya hazırlık yapmadan da başa çıkabilmeniz mümkün. Birçok insan zor durumda kalmadan neler yapabileceğini bilmediğini ancak zor durumu yaşadığında çözümler üretebildiğini söyler. Başa çıkmada ve çözüm üretmede kendinize güvenin.

Bu adımları uygulamakta ve olumsuz düşüncelerle başa çıkmakta güçlük çektiğinizi düşünüyorsanız bir psikoterapistten yardım alabilirsiniz.

, , , , ,

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir